Tropikalny Mars? NASA znalazła najlepszy jak dotąd dowód na starożytne życie?

Naukowcy z NASA ogłosili odkrycie, które może okazać się przełomem w poszukiwaniu życia poza Ziemią. Łazik Perseverance, badający krater Jezero na Marsie, znalazł skałę z niezwykłymi, „plamistymi” strukturami, które mogą być chemicznym śladem po starożytnych mikroorganizmach. Choć badacze podkreślają, że potrzebne są dalsze analizy, to właśnie ten okaz jest przez nich określany jako „najbliższe, do jakiego dotarliśmy w odkryciu starożytnego życia na Czerwonej Planecie”.

Odkrycia dokonano w formacji skalnej nazwanej Sapphire Canyon, na skraju starożytnego koryta rzecznego Neretva Vallis. Skała, licząca około 3,5 miliarda lat, jest skałą osadową złożoną z ilastów i mułów. Na Ziemi takie materiały są doskonałym nośnikiem dla zachowania śladów życia mikrobiologicznego. To, co wzbudziło największe zainteresowanie, to charakterystyczne, przypominające cętki lamparta plamy, które zaobserwowano na powierzchni próbki wywierconej przez łazika. Według analiz chemicznych, te nietypowe tekstury mogły powstać w wyniku procesów biologicznych, choć nie można wykluczyć także abiotycznych, geologicznych mechanizmów.

Aby ostatecznie rozwikłać tę zagadkę, naukowcy będą musieli poczekać na misję Mars Sample Return. To właśnie ona ma przetransportować zebrane przez Perseverance próbki na Ziemię, gdzie będą mogły zostać zbadane w najnowocześniejszych laboratoriach. Dopiero wtedy możliwe będzie całkowite wykluczenie innych przyczyn powstania plam i potwierdzenie lub obalenie hipotezy biologicznej. Jak podkreśla Sean Duffy, pełniący obowiązki administratora NASA, po roku szczegółowych przeglądów naukowcy nie byli w stanie znaleźć innej, w pełni satysfakcjonującej wyjaśnienia dla tych struktur.

To odkrycie zyskuje na znaczeniu w świetle innego, równie fascynującego znaleziska dokonanego przez ten sam łazik w kraterze Jezero. Wiele jasnych, lekkich skał ilastych, które Perseverance napotkał na swojej drodze, okazało się skarbnicą informacji o dawnej atmosferze i klimacie Marsa. Analiza przeprowadzona przez zespół z Uniwersytetu Purdue wykazała, że są one w dużej mierze zbudowane z kaolinitu – białego minerału ilastego.

Na Ziemi kaolinit powstaje w specyficznych warunkach. Wymaga on milionów lat intensywnego wietrzenia skał macierzystych w ciepłym, wilgotnym klimacie, z udziałem obfitych opadów deszczu. Proces ten, znany jako laterizacja, jest typowy dla regionów tropikalnych, takich jak Amazonia czy lasy deszczowe Afryki. Fakt odnalezienia tak dużych ilości kaolinitu na Marsie jest dowodem na to, że na planecie musiało istnieć stabilne, ciepłe i mokre środowisko przez bardzo długi okres. Zdaniem planetolog Briony Horgan, skały te są jednymi z najważniejszych odsłonięć, jakie kiedykolwiek zaobserwowano na Marsie, ponieważ ich utworzenie wymaga niewyobrażalnej ilości wody.

Połączenie tych dwóch dowodów – potencjalnych biosygnałów w skałach z plamami lamparta oraz dowodów na istnienie w przeszłości klimatu przypominającego tropikalny – maluje niezwykle spójny obraz. Mars 3–4 miliardy lat temu nie był jedynie zimną pustynią z okazjonalnymi rzekami. Był światem, w którym istniały rozległe systemy wodne, a w niektórych regionach panowały warunki tak stabilne i łagodne, że mogły sprzyjać powstawaniu i rozwojowi życia. Taka długotrwała „tropikalna oaza” to idealne miejsce, w którym mogłyby rozwinąć się i prosperować mikroorganizmy. Teraz, po latach poszukiwań, naukowcy wreszcie mają w rękach konkretne dowody, które sugerują, że ta obiecująca hipoteza może być prawdziwa. Ostateczna odpowiedź na pytanie, czy jesteśmy sami we wszechświecie, czeka na ziemske laboratoria.

Źródła:

https://futurism.com/space/evidence-ancient-tropical-oasis-mars 

https://www.nationalgeographic.com/science/article/mars-rock-alien-life-microbes-chemistry 

https://abcnews.go.com/Technology/rock-found-mars-evidence-ancient-life-nasa/story?id=125443932 

https://www.youtube.com/watch 

https://www.sciencetimes.com/articles/60879/20251208/how-mars-tropical-climate-once-flourished-ne... 

https://www.cnn.com/2025/09/10/science/nasa-mars-sapphire-falls-rock-sample